Już wielokrotnie w naszych artykułach poruszaliśmy tematy historycznych dziejów gminy Białaczów. Mój kolega Piotr Kolczyński, dotarł do materiałów i zapisów historycznych, z których wynika że pierwsze wzmianki o istnieniu Białaczowa pochodzą z 1191 roku ,,Białaczów ma 825 lat\”,,Z tych informacji jasno wynika, że najdawniejszą datą, z którą mamy do czynienia jest rok 1191, gdzie można mówić już o istnieniu Białaczowa jako wioski dającej dziesięcinę do kaplicy w Żarnowie. Pozostałe fakty potwierdzają, że Białaczów już wtedy istniał. I choć pierwszy dokument, w którym miejscowość się wymienia jako siedzibę możnowładcy Krzesława Odrowąża pochodzi z roku 1233, to dla mnie osobiście nie ulega wątpliwości, że za datę istnienia Białaczowa należy przyjąć rok 1191. Z pewnością faktyczna data powstania to co najmniej kilka lub kilkanaście lat wcześniej, ale ustalenie tego obecnie jest niemożliwe.
A dlaczego to wszystko napisałem? Redakcja EKG chce zaproponować wszystkim, a szczególnie władzom gminy rozpoczęcie dyskusji w poruszonym temacie. Uważamy, że mieszkańcy miejscowości o tak długiej historii powinni postarać się o przyjęcie konkretnej daty jej powstania. Może to być data symboliczna, ale to przecież miłe móc powiedzieć, że mieszka się w miejscowości o ponad 800-letniej historii.\”
Piotr Kolczyński
Ja zaś, dzięki Piotrowi Jachowiczowi, pasjonacie wszystkiego co z historią Białaczowa jest związane, jestem w posiadaniu fragmentów zapisów, które potwierdzają tezy zawarte przez redaktora Kolczyńskiego. Pozwolę sobie przytoczyć niektóre fragmenty opracowań pochodzących prawdopodobnie z lat 20-tych ubiegłego wieku. Nie możemy w tym miejscu ustalić autora tych tekstów, gdyż dysponujemy kserokopią dokumentów. Możemy tylko domniemywać ,że autor tych materiałów oparł się na zapisach pochodzących między innymi z ,,akt komisji Wojewody Sandomierskiego, w archiwum gub.Radom?
WŁAŚCICIELE I DZIEDZICE
,,Już w 1233 r znany jest Krzesław comes de Balacow. Z Białaczowa pochodzi Prandota, biskup Krakowski (zm.1262r) założyciel miasteczka i parafii. Za Długosza,dziedzicem miasta był Odrowąż. Spalone w czasie pożaru przywileje miasta wznawia Piotr Odrowąż (dziedzic Białaczowa). Miasto miało przedmieścia: Ossę i Jeżów\’\’
